Pracownia Propedeutyki Zabytku Archeologicznego
Celem Pracowni jest działalność badawcza i dydaktyczna z zakresu dziejów garncarstwa i szklarstwa, obejmująca także studia obiektów będących przedmiotem konserwacji w Katedrze KiRCiSz. Wykłady i konwersatoria realizowane w pracowni wprowadzają studentów w zagadnienia dawnej technologii produkcji, asortymentu wyrobów, kontekstów użytkowania oraz przemian wymienionych dziedzin wytwórczości w różnorodnych środowiskach kulturowych. Natomiast ćwiczenia prowadzone w pracowni uczą studentów umiejętności analizy cech technologicznych i stylistycznych zabytków ceramicznych i szklanych, a także pracy nad opisową i graficzną dokumentacją tego rodzaju obiektów.
Pracownia w ramach zajęć przedstawia szeroką panoramę dziejów garncarstwa i szklarstwa w starożytności i średniowieczu, na podstawie aktualnego stanu badań i publikacji: archeologicznych, archeometrycznych oraz opracowań katalogowych zbiorów i kolekcji zabytków. Prezentacje na wykładach ukazują reprezentatywne wyroby ceramiki i szkła, charakterystyczne dla poszczególnych epok i kręgów kulturowych. Treść wykładów dotyczy ponadto najważniejszych odkryć archeologicznych zespołów zabytków, najbardziej znanych kolekcji muzealnych, a także sylwetek czołowych badaczy i najważniejszych publikacji naukowych odnoszących się do określonych grup zabytków. Szczególnego rodzaju atrakcję stanowi bezpośrednia praca przy oryginalnych zabytkach ceramicznych i szklanych podczas zajęć z dokumentacji.
Przedmioty
Wykłady
- Archeologia Ceramiki
- Archeologia Szkła
Konwersatoria
- Historia Kultury
Ćwiczenia
- Propedeutyka Dokumentacji Zabytku Archeologicznego
Zapisy
W zajęciach Pracowni, realizowanych w ramach podstawowych przedmiotów obowiązkowych ujętych w planie studiów, uczestniczą wszyscy studenci kierunku Konserwacja i Restauracja Dzieł Sztuki w zakresie konserwacji i restauracji ceramiki i szkła.
Lektury
Wybór ważniejszej literatury do zajęć: ceramika, garncarstwo
- Dymek K., 1995, Średniowieczne i renesansowe kafle Śląskie, Wrocław.
- Gaimster D., 1997, German Stoneware 1200-1900. Archaeology and Cultural History, British Museum Press, London.
- Gediga B., Łaciak D., Łydżba-Kopczyńska B., Markiewicz M., 2017, Świat kolorów garncarzy z rejonu Domasławia sprzed około 2800 lat, Wrocław.
- Goš V., 2007, Loštice. Město středověkých hrnčířů, Opava.
- Kaczanowski P., Kozłowski J. K., 1998, Najdawniejsze dzieje ziem polskich, Kraków.
- Lepówna B., 1968, Garncarstwo gdańskie w X-XIII wieku, Gdańsk wczesnośredniowieczny, t. 7, Gdańsk.
- Mangel T., Thér R. 2018, Laténské hrnčířské pece ve střední Evropě, Červený Kostelec.
- Menoušková D., Měřínský Z. (red.), 2008, Krása, která hřeje, Uherské Hradiště.
- Mogielnicka-Urban M., 1984, Warsztat ceramiczny w kulturze łużyckiej, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź.
- Rieth A., 1960, 5000 Jahre Töpferscheibe, Konstanz.
- Rząska H., 2009, Z Etrurii na Pomorze? Popielnice twarzowe na tle obrządku pogrzebowego kultury pomorskiej. Katalog wystawy, Muzeum Historyczno-Etnograficzne w Chojnicach, Chojnice.
- Stoksik H. 2007. Technologia warsztatu ceramicznego średniowiecznego Śląska w świetle badań specjalistycznych i eksperymentalnych, Wrocław.
- Vandiver P. B., Soffer O., Klima B., Svoboda J., 1989, The Origins of Ceramic Technology at Dolní Věstonice, Czechoslovakia, Science, t. 246, s. 1002-1008.
- Wirska-Parachoniak M., 1980, Produkcja ceramiczna Celtów na terenach Polski południowej, Materiały Archeologiczne Nowej Huty, t. 6, s. 29-158;
Wybór ważniejszej literatury do zajęć: szkło, szklarstwo
- Andrzejowski J., Pruska M., Schuster J. (red.), 2021, Z głębin czasu. Opowieść o pewnej rybie, Lębork-Łódź-Schlezwik-Warszawa.
- Baumgartner E., Krueger I., 1988, Phönix aus Sand und Asche. Glas des Mittelalters, München.
- Biszkont J., 2005, Późnośredniowieczne szklarstwo na Śląsku, Wrocław.
- Černá E., 2016, Středověké sklárny v severozápadních Čechách, Most.
- Dekówna M., 1980, Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk.
- Friedman F. D., 1998, Gifts of the Nile. Ancient Egyptian faience, New York.
- Gebhard R., 1989, Der Glasschmuck aus dem Oppidum von Manching, Stuttgart.
- Glass Dictionary Corning, 2006, Glass. A Pocket Dictionary of Terms Commonly Used to Describe Glass and Glassmaking, Compiled by D. Whitehouse, Revised Edition, Corning, N.Y.
- Grose D. F., 1989, Early Ancient Glass. Core-formed, Rod-formed, and Cast Vessels and Objects from the Late Bronze Age to the Early Roman Empire, 1600 B.C. to A.D. 50, New York.
- Harden D. B., Hellenkemper H., Painter K., Whitehouse D., 1987,Glass of the Caesars, Milan.
- Lightfoot C., 2014, ENNION. Master of Roman Glass, New York.
- Lilyquist C., Brill R. H., 1995, Studies in Early Egyptian Glass, New York (wyd. 2).
- Oppenheim A. L., Brill R. H., Barag D., Saldern A. von, 1988, Glass and glassmaking in ancient Mesopotamia, Corning-London-Toronto.
- Pankiewicz A., Siemianowska S., Sadowski K., 2017, Wczesnośredniowieczna biżuteria szklana z głównych ośrodków grodowych Śląska (Wrocław, Opole, Niemcza), Wrocław.
- Purowski T., 2019, Od fajansu do szkła, Warszawa.
- Saldern A. von, 2004, Antikes Glas. Handbuch der Archäologie, München.
- Schlick-Nolte B., 1968, Die Glasgefäße im alten Ägypten, München.
- Seefried M., 1982, Les pendentifs en verre sur noyau des pays de la Méditerranée antique, Rome.
- Stawiarska T., 1999, Naczynia szklane okresu rzymskiego z terenu Polski, Warszawa.
- Stern E. M., 1999, Roman Glassblowing in a Cultural Context, American Journal of Archaeology, t. 103, nr 3, s. 441-484.
- Straume E., 1987, Gläser mit Facettenschliff aus skandinavischen Gräbern des 4. und 5. Jahrhunderts n. Chr., Oslo.
- Tait H., 1979, The Golden Age of Venetian Glass, London.
- Tempelmann-Mączyńska M., 1985, Die Perlen der römischen Keiserzeit und der frühen Phase der Völkerwanderungszeit im mitteleuropäischen Barbaricum, Mainz.
- Venclová N., 2016, Němčice and Staré Hradisko, Praha.
Periodyki i wydawnictwa ciągłe
- Annales du Congrès International d’Etude Historique du Verre, t. 1-22 (1959-2023).
- Journal of Glass Studies, Corning, N.Y., t. 1–66 (1959-2024).
